 |
|
"Na miejscu dawniejszego budynku z gliny w roku 1905 wybudowano nowy
dom piętrowy. W starym były dwie klasy bez mieszkań." |
|
"Z tego okresu nie można dokładnie okoliczności zrekonstruować. Jak wynika z księgi inwentarzowej szkoła posiadała trzy kroniki, dwie zaginęły
w czasie okupacji. Miejscowa ludność twierdzi, że kierownik szkoły Wimmin (?) powrócił z wojny światowej i chciał pozostać lecz ludność sprzwciwiła się
nie chcąc nauczyciela Niemca, tak iż wyprowadził się do Niemiec. Następnie kierownikiem został Tomasz Setny. Kolejno nauczycielami byli: Budziński,
Tyrkowska, Budzyński, Halarewiczówna, Poznańska, Domagalanka, Kozłowski, Zdrojowy, Czabański, Budasz, Gnyp, Kostrzewska." |
| "Kiedy 1.9.1939 r. doszło do działań wojennych miejscowa ludność została
ewakuowana w dniu 3.9.1939 r. za rzekę Prosnę w okolice Pyzdr i powróciła 9.9.1939 r. W tym dniu wkroczyły pierwsze oddziały niemieckie i zakwaterowały się.
Zajęto także szkołę i żołnierze zniszczyli obrazy - powyrzucali w krzaki w ogrodzie przed szkołą. Ludności żadnej krzywdy nie czyniono. Obecnym w szkole był
kierownik Setny. Zmuszono go do zbierania z dziećmi ziół leczniczych. Ósmego grudnia 1939 r. w nocy został wywieziony do Protektoratu pod Warszawę.
W tym czasie Niemcy rozpoczęli naukę dla swoich dzieci w dwóch klasach. W trzeciej od strony wschodniej urządzono dla kobiet niemieckich ośrodek kulturalno -
polityczny. Dla sił nauczycielskich przeznaczono mieszkanie na piętrze, a parter zajął miejscowy Niemiec zatrudniony na majątku. Całe urządzenie mieszkania
po Setnym rozdzielono między Niemców w Nowym Mieście, a inwentarz żywy zabrał majątek. Przez całą wojnę wobec ludności terroru nie stosowano. Zachodziło
bicie przy pracy na majątku przez zaślepionych Niemców. Byli przekonani, że pozostaną panami na naszej polskiej ziemi. Pędzili ludność do pracy nawet w niedziele
i święta, chcąc tym zapewnić sobie zwycięstwo. Zapalczywość w stosunku do Polaków nie miała granic. Administrator majątku Schoffer zastrzelił dwóch Polaków w lasku
po lewej stronie szosy z Klęki do Nowego Miasta bez żadnego sądu. Ze szkoły zabrano wszelkie pomoce naukowe do miejscowej gorzelni na spalenie. Zniszczeniu uległy
mapy i bogato zaopatrzona biblioteka uczniowska, nauczycielska oraz obrazy poglądowe i akta szkolne. Większą część ławek wywieziono nie wiadomo do jakich szkół.
Dzieci polskie z Klęki i Aleksandrowa przekazano do szkoły w Komorzy. Uczono w języku niemieckim czytania, pisania, rachunków. Stosowano ponad pojęcie kary cielesne
- maltretowano dziatwę i zmuszano do prac fizycznych na roli. Ze względu na stałe szykanowanie i śledzenie ludności nie udało się tajne nauczanie. Nawet rodzice
nie mogli dziatwie pomóc w nauce w języku ojczystym. Obowiązkiem każdego miejscowego Niemca było kontrolować zajęcie Polaków w ich mieszkaniu. Wpadali do mieszkania
urządzając rewizje, bijąc stosowali obrażające wyzwiska godności Polaka. Naród nasz nie upadał na duchu, wzajemnie się wspierał żyjąć nadzieją, że wolność powróci.
Nie przeczuwając niczego w pewną niedzielę miejscowi Niemcy ładują swoje mienie na wozy i uciekają, ale twierdzą, że za trzy tygodnie powrócą. Nie spełniły się
ich życzenia. Działo się to 22 stycznia 1945 roku. Następnego dnia o godz. 15.30 oddziały straży przedniej wojsk rosyjskich na czołgach przyjechały do wsi od
strony Żerkowa. Jeden czołg pozostał w wiosce, reszta ruszyła do Nowego Miasta dla uratowania mostu. Zakwaterowni Niemcy cywilni i żołnierze uciekali w popłochu
pokorni. Jeszcze w ostatniej chwili zamierzali wysadzić w powietrze gorzelnię, mleczarnię i tartak. Idąc wykonać swój zamiar zostali zastrzeleni przez żołnierzy z
czołgu stojącego przy szkole. Dwa dni poźniej w środę doszło do starcia na krzyżowaniu dróg obok domu szosowego z oddziałem niemieckim, który przybył od strony Radlińca
ze załogą rosyjską. Po przeszło godzinnej walce Niemcy zostali rozbici pozostawiając trzech zabitych." |
| " Po oswobodzeniu nas od jarzma hitlerowskiego rozpoczęto
naukę 16 lutego 1945 roku. Z niewoli niemieckiej powrócił nauczyciel Gnyp. Także czynną była nauczycielka Stępniakówna, która w czasie
okupacji pracowała na majątku jako siła biurowa. W pierwszej połowie marca powrócił z wygnania kierownik szkoły Setny. Nie pozostał,
zrezygnował z posady przy tutejszej szkole.(...) Zapisano dzieci 148. W międzyczasie dzieci z Wolicy Koziej przekazano do szkoły
w Nowym Mieście. Z dniem 1 kwietnia 1945 roku zostaje przeniesiony do naszej szkoły nauczyciel Ratajczyk Franciszek. Przed wojną
pracował w Cerekwicy Nowej. Uczyły tylko dwie siły jak nauczycielki Stępniakówna i Deplewska (?). Nauczyciel Gnyp z dniem 15 marca
został przeniesiony do innej szkoły. Nauka jest bardzo trudna, większość dzieci nie umie czytać i pisać. Poziom bardzo fatalny. W każdym
przedmiocie trzeba rozpoczynać od wiadomości wstępnych. Roczniki podzielono na 6 klas." |
| Lata te były ostatnimi z "normalnych" lat szkolnych. W siedmioklasowej szkole podstawowej w Klęce uczyło się 121 dzieci...miały do dyspozycji dwie organizacje: ZHP i PCK... Uroczystości szkolne wiązały się z kościelnymi, świętowano 1 i 3 maja... | 
|
|
- "od początku roku szkolnego powitanie przy wejściu do klasy powinno brzmieć "Dzień dobry", a nie "Niech bedzie pochwalony Jezus Chrystus" i ograniczyć się do dwóch modlitw dziennie rano "Duchu Święty" i "Dzięki Ci Boże" po lekcjach." |
|
-"1 września rozpoczął się rok szkolny 1950/51 przy udziale wszystkich uczniów objętych obowiązkiem szkolnym oraz z udziałem przedstawicieli Partii,
Zakładu Przemysłu Farmaceutycznego Klęka, Ligi Kobiet, Komitetu Rodzicielskiego, Komitetu Opiekuńczego oraz publiczności - rodziców. Wysłuchaniem
przemówienia przez radio Ministra Oświaty ob. Jarosińskiego rozpoczął się rok szkolny. Następnie przemówił kierownik szkoły podkreślając wyczyn klasy robotniczej
w wykonaniu z nadwyżką planu 3-letniego, mimo ciężkich lat wojny, okupacji, które wyryły piętno zniszczenia kraju i człowieka(...)" - "należy przesłać życiorysy z uwypukleniem pochodzenia społecznego z dokładnym opisem działalności społecznej i politycznej przed wojną, w czasie wojny oraz po wojnie" (9.10.50) - w planach nauczania należy przedstawiać elementy planu 6-letniego i np. w nauczniu w-f: "od należytego rozwoju fizycznego młodego pokolenia zależy w dużym stopniu realizacja planów gospodarczych naszego kraju" (27.10.50) -pogadanki rocznicowe na początku 1951 roku: a) 2-5.02 - rocznica bitwy pod Stalingradem, b) 4.02 - czwarta rocznica wyboru prezydenta B. Bieruta, c) 23.02 - powstanie Aremii Czerwonej (uroczystość szkolna), a ponadto prowadzić należy "gazetki z aktualnymi wydarzeniami w kraju i w świecie obozu pokoju." (31.01.51) Zbiera, opracowuje i publikuje Wiesław Krzykos, który obiecuje, że dalszy ciąg zapisków zostanie wkrótce dołączony, gdyż rozumie, że on i inni członkowie Rady Pedagogicznej zapiski te współcześnie tworzą. |